Babia Góra 21.05.2002 r. Podstawowym problemem organizacyjnym tej wycieczki był jej koszt. Na Babią dość daleko, autokar dużo kosztował.

Postanowiłem, że pojedziemy razem z grupą gimnazjalistów z Piwnicznej. Koszty rozłożyły się na większą liczbę uczestników a i na wycieczce było znacznie weselej. Pojechaliśmy na Przełęcz Krowiarki od strony Zawoji. Stamtąd czerwonym szlakiem przez Sokolicę dotarliśmy na szczyt Babiej Góry. Zeszliśmy do schroniska na Markowych Szczawinach i następnie niebieskim szlakiem przeszliśmy płajem obok Mokrego Stawku z powrotem na przełęcz. Powrót autokarem. Pomimo, że był już koniec maja po drodze leżały jeszcze duże płaty śniegu. Na szczycie jak zwykle odpoczynek, posiłek, zdjęcia i czekanie na strasznie wlokące się gimnazjalistki. Babia Góra zrobiła dość duże wrażenie na klubowiczach. Kilkoro chciało przyjachać tutaj jeszcze raz i zdobyć górę Percią Akademików. Nic straconego.

Grupę Babiej Góry tworzą wysokie pasma o wyniosłości ponad 1000 m, wybijające się najwyżej w szczycie Babiej Góry - Diablaku (1725 m), o dość zawiłym przebiegu i dużych deniwelacjach. Oddziela ją od masywu Pilska dolina potoku Glinnego i przełęcz Glinne (809 m) w głównym grzbiecie karpackim. Grzbiet ten ciągnie się od wspomnianej przełęczy w ogólnym kierunku północno-wschodnim, wznosząc się szczytami Weski (948 m), Szelustem (923 m) i Jaworzyną (1050 m) do siodła Głuchaczek (832 m). Wododział karpacki nakreśla tu niemal kwadrat, wdzierając się na północy masywem Mędralowej (1170 m), po czym powraca na południu na Przełęcz Jałowiecką (1071 m). Pasmo Babiogórskie wygina się teraz na południowy-wschód poprzez Małą Babią Górę (1517 m) i przełęcz Bronę (Branę, zwaną także przez niektórych Bramą), zw. również (błędnie) Izdebczyskami, osiąga najwyższe wzniesienie całego pasma i Beskidów Zachodnich w ogóle - Babią Górę (1725 m). Ze szczytu grzbiet obniża się łukiem, wygiętym ku północny-wschód i przez Kępę (1521 m) i Sokolicę (1367 m) schodzi na przełęcz Krowiarki (986 m). Z niej wielkim esowatym spiętrzeniem osiąga Główniak (1098 m) i Halę Śmietanową, po czym kieruje się na wschód na Police (1369 m) i długim wałem grzbietowym, niewielkimi wzniesieniami Okrąglicy (1247 m), Urwanicy (1106 m), Naroża (1063 m) i Cupla (885 m) schodzi nad Osielec w dolinę Skawy.

W opisanym paśmie wyróżnia się wysokością, specyficznymi cechami krajobrazu i przyrody właściwy masyw Babiej Góry, wznoszący się pomiędzy dwiema przełęczami: Jałowiecką na zachodzie i Krowiarkami na wschodzie.

Główny trzon masywu zbudowany jest z piaskowców magurskich, średnio-i gruboziarnistych, wśród których znajdują się kwarce, skalenie i łupki. Szczytową partię Babiej Góry tworzą piaskowce magurskie leżące na warstwach hieroglifowych.

W masywie babiogórskim spotykamy zjawiska nieznane innym częściom Beskidu Zachodniego, a mianowicie kotły skalne i nisze, urwiste grańki i grzędy skalne, rozległe przestrzenie rumowisk, urwiska, progi i podcięte ścianki. Łagodnym południowym stokom stającym się stromymi dopiero poniżej ok. 1400 m przeciwstawiają się stoki od północy tworzące od Krowiarek aż poza Małą Babią Górę rodzaj rozległego cyrku. Cyrk ten, łącznie z innymi zjawiskami - jak występujące na północnym stoku Babiej Góry jeziorka, orzęsione młaki i zapadliny, kary i moreny na stokach Sokolicy, Kępy, Diablaka, Kościółków oraz Małej Babiej Góry (zwanej również Cylem), a także rozległe zwaliska głazów na wierzchołku Babiej Góry, pełne ambon skalnych i płaskich materaców oraz potężne złoża piargów - skłoniły wielu geografów (Sawicki) do postawienia tezy, że mamy do czynienia ze skutkami upartej pracy lodowców.

Poglądowi temu przeciwstawili się ostatnio niektórzy badacze (Flis, Ziętara), wg których formy uważane dotąd za glacjalne, należy tłumaczyć procesami grawitacyjnymi ruchów mas skalnych i zwietrzeliny. Wedle nich stawki babiogórskie są pozostałością po dawnych osuwiskach, a nie wynikiem pracy lodowca. Spór ten nie jest ostatecznie rozstrzygnięty i być może słuszne jest stanowisko zajmowane ostatnio przez wybitnych geologów i geografów (Książkiewicz - 1963 i Klimaszewski - 1948), że choć geneza zagłębień jest osuwiskowa, to niektóre wielkie nisze zostały przeobrażone glacjalnie.

Niezależnie od tego samo spojrzenie na rzeźbę północnych i południowych stoków babiogórskich, tak od siebie różnych morfologicznie i krajobrazowo, jest dla turysty niezmiernie interesujące. Wędrówka poprzez wierzchowinę Babiej Góry, pokrytą rumowiskiem głazów i piargu ukazuje mu zjawiska, z którymi nigdzie dotąd w Beskidach Zachodnich nie spotkał się w takich dużych rozmiarach. Rumowisko to znane pod nazwą skalnego morza, tworzą ostrokrawędziaste bloki i głazy piaskowca magurskiego o różnych kształtach. Woda, mróz, słońce i wiatr powodują stały proces wietrzenia, przy czym jest ono wciąż żywe, tzn. nadal tworzy się i rozprzestrzenia, zwłaszcza w górnej części. W dolnym pasie, rumowisko z wolna zamiera, nie mogąc oprzeć się bujnej wegetacji roślinności i lasu. Zjawiska te - a oczy geologa zauważą ich o wiele więcej - sprawiają, że w krajobrazie beskidzkim, masyw Babiej Góry wyróżnia się odrębnością i oryginalnością.

Ciekawe, nie tyle z przyrodniczego ile historycznego względu, z powodu wiążących się z nimi tradycji i podań, są groty babiogórskie, Zbójnicka Grota w pobliżu przełęczy Brona, na wysokości ok. 1450 m, o długości 9 m, ze śladami górniczych stemplowań na dnie wybranej wśród głazów studni. Na terenie Urwistego Wąwozu miała się znajdować jeszcze inna jaskinia, dziś zasypana, w której w XVIII a także i XIX wieku szukano skarbów; po poszukiwaniach tych zostały ślady wyrytych na kamieniach liter. Również na południowym brzegu Mokrego Stawu istniała grota, dzisiaj zasypana, natomiast po stronie słowackiej znajduje się Orawska Piwnica poniżej szczytu Babiej Góry i Złota Studnia na stoku pod Cylem. Z pasmem Babiej Góry wiąże się pasmo Polic, pasmo Jałowca czyli Przedbabiogórskie oraz pasmo Żeleźnicy zwane też Podhalańskim.

Do góry